Categories
Greek

Εγκέφαλος και λήψη αποφάσεων: Ερευνητές δίνουν φως στο πως παίρνονται οι αποφάσεις σε χρόνο «ντετέ»

Ο εγκέφαλος και η μέχρι και σήμερα ανεξερεύνητη πραγματική λειτουργία ορισμένων περιοχών του, συνεχίζει να κρατάει αμείωτο το ενδιαφέρον των ερευνητών παγκοσμίως.

Πολλά τα ερωτήματα και πολλές οι απαντήσεις που έρχονται στη δημοσιότητα με κάθε νέα ανακάλυψη για αυτό το «μαγικό» όργανο.

Μία όμως περιοχή του εγκεφάλου που ονομάζεται παρεγκεφαλίδα και που ένα μικρό κομμάτι αυτής έχει γίνει ως τώρα κατανοητό, λέγεται πως παίζει σημαντικό ρόλο στην ταχύτητα που παίρνονται αποφάσεις, ειδικά αυτές που γίνονται σε κλάσματα του δευτερολέπτου και έχουν σχέση με «υπέρ ή κατά» αποφάσεις, ή αλλιώς «go – no go».

Η μελέτη που οδήγησε σε αυτήν την ανακάλυψη έγινε στο Πανεπιστήμιο του Κολοράντο και δημοσιεύθηκε στις 31 Αυγούστου στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications.

Σύμφωνα με τον Δρ. Diego Restrepo, ένας εκ των κύριων ερευνητών αυτής της μελέτης, ο λόγος που έγινε αυτή η ερευνητική εργασία ήταν για να μάθουν εν τω βάθη πως παίρνετε μια τέτοιου είδους απόφαση.

Όντας καθηγητής στο τμήμα κυτταρικής και αναπτυξιακής βιολογίας στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστήμιου του Κολοράντο, ο Δρ. Diego Restrepo αναφέρει ότι «Θέλουμε να μάθουμε, πως για παράδειγμα, αποφασίζει κάποιος να στριφογυρίσει ή να μην στριφογυρίσει για να χτυπήσει με το μπαστούνι του μπέιζμπολ την μπάλα που έρχεται κατά πάνω του;».

Για την πειραματική διαδικασία αυτής της μελέτης επιστράτευσαν ποντίκια και ο Δρ. Restrepo μαζί με την ομάδα του χρησιμοποίησαν ένα ειδικό μικροσκόπιο το οποίο μπορούσε να παρατηρήσει τους εγκεφάλους των ελεύθερα κινούμενων τρωκτικών ενόσω αυτά αποφάσιζαν εάν ήθελαν ή δεν ήθελαν να γλείψουν ένα διάλυμα νερού.

Αυτό στο οποίο επικεντρώθηκαν οι ερευνητές ήταν να δούνε συγκεκριμένα τους μοριακούς διανευρώνες που βρίσκονται στην παρεγκεφαλίδα των ποντικιών.

Οι μοριακοί διανευρώνες είναι νευρώνες του εγκεφάλου που συνδέουν δύο περιοχές του εγκεφάλου ( π.χ τους κινητικούς με τους αισθητικούς νευρώνες ) και οι οποίοι δεν βρίσκονται σε κοντινή και άμεση σύνδεση.

Στα ποντίκια, λοιπόν, δινόταν ένα διάλυμα ζαχαρόνερου ως επιβράβευση όταν αυτά έγλειφαν το στόμιο του απλού νερού εν παρουσία ενός συγκεκριμένου, ευχάριστου αρώματος. Σε αντίθεση, έπαιρναν ένα «time-out» όταν απέφευγαν να γλείψουν το στόμιο του νερού όταν ήταν παρόν ένα μη αρωματισμένο ορυκτέλαιο.

Στην αρχή, η αντίδραση που φάνηκε να έχουν οι μοριακοί διανευρώνες δεν διέφερε ανάμεσα στα δύο αρώματα. Αλλά λόγω της εκπαίδευσης, το άρωμα που χορηγούνταν ως επιβράβευση ανέδειξε μία μεγάλη αύξηση στην απόκριση στο ασβέστιο που είχαν οι μοριακοί διανευρώνες. Όταν τα ερεθίσματα αντιστράφηκαν, οι μοριακοί διανευρώνες άλλαξαν αντίστοιχα την απόκριση που εμφάνιζαν στα αρώματα.

Όταν, βέβαια, οι ερευνητές παρενέβησαν αναστέλλοντας με διάφορα μακρομόρια την δραστικότητα των μοριακών διανευρώνων, τα ποντίκια ανέπτυξαν δυσκολίες και έγιναν λιγότερο αποτελεσματικά στην λήψη γρήγορων «υπέρ ή κατά» αποφάσεων.

Ο Δρ. Restrepo είπε χαρακτηριστικά πως «Τα δεδομένα που έχουμε δείχνουν πως οι μοριακοί διανευρώνες παίζουν το δικό τους ρόλο στην εκμάθηση του ηδονικού τόνου, δηλαδή βοηθάνε στον καθορισμό του εάν κάτι είναι καλό για εμένα ή δεν είναι».

Τα δεδομένα δίνουν περαιτέρω φως στην λειτουργία της παρεγκεφαλίδας, η οποία ήταν μακροχρόνια συνυφασμένη με ότι αναφορά την κίνηση. Όμως, έχει και ρόλο κλειδί που σχετίζεται με την γνωστική λειτουργία και το συναίσθημα.

Πολλά πράγματα που μαθαίνουμε πηγαίνουν και εγκαθίστανται στην παρεγκεφαλίδα, υποδηλώνοντας πως το μέρος αυτό του εγκεφάλου είναι εκείνο όπου παίρνονται οι γρήγορες αποφάσεις.

Η μελέτη αυτήν δείχνει πως η παρεγκεφαλίδα είναι αυτήν που συντονίζει και την κίνηση αλλά και την λήψη αποφάσεων, όταν απαιτείται να αποφασίσουμε για το εάν πρέπει να συνεχίσουμε ή να σταματήσουμε μια σειρά ενεργειών.

Οι ανεξερεύνητες πτυχές του εγκεφάλου πάραυτα θα συνεχίζουν να μας κρατάνε σε εγρήγορση για τα αμέσως επόμενα χρόνια, μιας και όλο και περισσότερα δεδομένα θα έρχονται στο φως της δημοσιότητας. Η συνεχής ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, ειδικών μαθηματικών μοντέλων αλλά και βιομοριακών τεχνικών απεικόνισης των ανθρώπινων οργάνων, ανάμεσα σε αυτά και ο θαυμαστός εγκέφαλος, θα δώσουν όλα μαζί μια πληθώρα πληροφοριών όπου τα «κύματα» αυτών των ανακαλύψεων θα συνεισφέρουν στην μέγιστη δυνατή κατανόηση του οργανισμού μας.